Voice-over (New Business Radio promo): Hoe geef je richting aan verandering? Hoe maak je impact met visie, leiderschap en innovatie? Je hoort het op het podcastkanaal New Business Radio. Listen Today, Lead Tomorrow. Hier vind je al onze programma's voor businessshapers. Met gesprekken met leiders, ondernemers en vernieuwers die hun organisatie klaarmaken voor de volgende sprong. Check je favoriete podcastplatform en abonneer je op New Business Radio. Listen Today, Lead Tomorrow. Nieuw Business Radio. Let's talk business. Met nu People Power met Glenn van den Burgh.
Glenn van den Burgh (Host): People Power is een programma over de kracht van mensen in organisaties. Met interviews en laatste inzichten voor betere prestaties en gelukkige mensen. Deze week ga ik in gesprek met Cristel van de Ven van Factor Vijf, Rob Koelewijn van KLM en Ber Damen van Berenschot. En met onze fijne collega’s Doekes Prakke en Pieter Jan de Bree. We waren op de beurs Inzet op Maat over duurzame inzetbaarheid. We delen wat we daar gezien en gehoord hebben, onder meer aan de hand van drie interviews van Dr. Freund met Cristel van de Ven, Rob Koelewijn en Ber Damen. Wat fijn dat je luistert.
Glenn van den Burgh (Host): Nou, mannen. Doekes en Pieter Jan. Het kernteam van People Power. We zitten met z’n drieën in de studio. We waren bij Inzet op Maat, een groot congres waar in twee dagen zo’n beetje duizend man over de vloer komt. Pieter Jan, wat heb je daar gedaan?
Pieter Jan de Bree (People Power collega, alias Dr. Freund): Je hoort Dr. Freund met mensen praten. Dat is mijn alter ego. Op een sofa passend bij Dr. Freund bevraag ik mensen. Door dat gekke stemmetje is het los en geven mensen zich bloot over wat zij verstaan onder duurzame inzetbaarheid en wat ze er zelf aan doen. Ontzettend leuk om te doen.
Glenn van den Burgh (Host): Cristel van de Ven van Factor Vijf was opener in het theater en vertelde over de vijf geheimen van duurzame inzetbaarheid. Jij vroeg haar om die vijf op zichzelf toe te passen. Daar gaan we naar luisteren.
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Bij Dr. Freund op de bank zit Cristel van de Ven. Kun je vertellen wat de vijf factoren zijn?
Cristel van de Ven (Inzetbaarheidsexpert, Factor Vijf): De vijf factoren op weg naar duurzaam inzetbare mensen zijn: - Leerruimte: geef mensen de kans om te leren. - Autonomie: weg met de saaie baan, dus beslisvrijheid. - Participatie: laat mensen meedenken over de koers van de afdeling. - Maatwerkafspraken: sluit die in dialoog met elkaar. - En het organisatieklimaat waarin dit allemaal normaal is om te bespreken.
Wat ik zelf doe: we vragen bij Factor Vijf in teamoverleg hoe iedereen in z’n vel zit en wat we als organisatie én mens verder willen ontwikkelen. Dat gesprek is bij ons normaal. Maatwerkafspraken: Factor Vijf starten met Aukje Nauta was één grote idiosyncratische deal. Ons werk past in geen functiebeschrijving, maar wel bij ons. Ik schrijf graag en ben redactielid van een vakblad (TVOO), dat past in mijn maatwerkbaan. Participatie is als eigenaar natuurlijk evident. Autonomie bewaak ik door genoeg uren lummeltijd te houden om te lezen en onderzoek te doen. Leerruimte gun ik mezelf door bijvoorbeeld een dag te verdiepen in tools om infographics te maken. De geheime brandstof in ons raketmodel is liefde: aandacht voor elkaar en voor wat je kunt en waar de organisatie naartoe gaat.
Glenn van den Burgh (Host): Mooi gesprek. Het wordt concreet. Wat ik hoor is: is er het klimaat om het gesprek aan te gaan en te lummelen? De cultuur is nodig. Doekes is voor mij een voorbeeld van iemand die kiest om te leren. Doekes, kun jij een voorbeeld geven?
Doekes Prakke (People Power collega): Ik ben drie maanden geleden gestart met leren designen: Adobe Illustrator, InDesign, Photoshop. Het is direct toepasbaar voor ons werk om workshops visueel vorm te geven, zoals infographics. Het is leuk en makkelijker dan je denkt, en het maakt dingen ineens simpel voor klanten en collega’s.
Glenn van den Burgh (Host): Iedereen is druk. Als er geen tijd of ruimte voelt, is er geen ruimte om stil te staan, te proberen en te reflecteren. Dat klimaat organiseren is de basis.
Pieter Jan de Bree (People Power collega, alias Dr. Freund): Het haakt aan bij psychologische veiligheid. Leerruimte is jezelf gunnen iets nieuws te doen, zonder dat er meteen resultaat aan vastzit. We zijn gewend overal direct antwoord op te hebben, maar hier mag je zeggen: ik weet het nog niet.
Doekes Prakke (People Power collega): Duurzame inzetbaarheid is lastig te definiëren. Stilstaan is geen optie. Beweging begint met jezelf toestaan op ontdekkingstocht te gaan. Lummelen is ontdekken: als je van tevoren weet wat je gaat ontdekken, is het geen ontdekken.
Glenn van den Burgh (Host): We gaan luisteren naar Rob Koelewijn, bij KLM verantwoordelijk voor de vitaliteit van de piloten. Hoe doen zij dat?
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Wat doe je met piloten als je veel aan het werk zelf niet kunt veranderen?
Rob Koelewijn (Manager Vitaliteit Vliegers, KLM): Aan het vliegtuig, de stoel en de noodzaak om naar de andere kant van de wereld te vliegen kunnen we weinig veranderen. Vluchtschema’s zijn beperkt te beïnvloeden. Het komt aan op hoe de vlieger omgaat met de omstandigheden. We koppelen aan de verplichte jaarlijkse medische keuring een workshop van twee uur over fit blijven: strategieën voor slaap en vermoeidheid, fysiek en mentaal fit blijven voor werk én privé. Duurzame inzetbaarheid als term zegt ze weinig; vraag je “hoe heb je geslapen?”, dan heb je een gesprek. Crews wisselen steeds, dus het is belangrijk om te weten met wie je vliegt. In die workshop delen we strategieën die ervaren vliegers gebruiken. Een voorbeeld: een intercontinentale vlieger sprak thuis af dat als hij thuiskomt, het 24 uur stil is op de eerste verdieping zodat hij kan herstellen. Zijn vrouw vloog ook; dan gold het omgekeerd. Wat je privé doet heeft enorme impact op hoe je in je werk staat. We werken met een gerenommeerd trainingsinstituut met ex-topsporters. Topsporters weten wat het is om consequent te kiezen en te zorgen voor jezelf. Vliegen is een keuze met consequenties: prachtig werk en techniek, maar ook zuinig zijn op jezelf.
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Dank, ik heb nu een beter beeld. Een piloot zijn is topsport.
Rob Koelewijn (Manager Vitaliteit Vliegers, KLM): Een piloot zijn is zeker topsport.
Glenn van den Burgh (Host): Mensen bereiken als ze niet bij je in de buurt zijn is ook topsport. De rode draad in reacties was: hoe krijg ik mensen in beweging? We hebben instrumenten, maar hoe dan? Doekes, wat helpt?
Doekes Prakke (People Power collega): Een simpel principe: we veranderen als de huidige situatie onprettig wordt en moeite loont om eruit te komen. Je moet voelen dat je iets moet doen omdat de huidige situatie niet meer comfortabel is.
Glenn van den Burgh (Host): Pieter Jan?
Pieter Jan de Bree (People Power collega, alias Dr. Freund): Ik zag positieve voorbeelden die mensen in beweging brengen: vitale werkplekken (zit-sta bureaus), bewustzijnsprogramma’s (apps, assessments) die patronen zichtbaar maken en laten zien wat je nog te leren hebt. Ook via thema’s als verzuim kun je gesprekken voeren over financiële consequenties en stressreacties. Inzicht, bewustzijn en consequenties brengen mensen in beweging. Die drie zag ik overal terug.
Glenn van den Burgh (Host): We leggen dezelfde vraag voor aan onze maandelijkse columnist Rick van Baaren, hoogleraar gedragsbeïnvloeding.
Glenn van den Burgh (Host): Rick, we hebben instrumenten zat, maar ze worden vooral gebruikt door mensen die toch al meedoen. Waarom doen mensen niet wat verstandig is, en wat kan je daaraan doen?
Rick van Baaren (Hoogleraar gedragsbeïnvloeding, columnist): Omdat het goede vaak pas op lange termijn beloond wordt, terwijl korte termijn verleidelijk en direct belonend is. En omdat we gewoontedieren zijn: elke afwijking van routine kost energie en die vermijden onze hersenen. Discipline heb je ook nodig, maar pas nadat er andere stappen gezet zijn. In mijn werkmodel: je hebt inspiratie nodig (energie en het moment dat je het echt wilt), dan zelfovertuiging (waarom wil ik dit en wat levert het op), dan implementatie (plan en middelen), executie (doen en volhouden) en borging. Vaak inspireren we wel even of we komen met oplossingen die uitgaan van wilskracht, maar zonder de energie of de flow te creëren waar iemand doorheen gaat. Je moet die flow ontwerpen.
Pieter Jan de Bree (People Power collega, alias Dr. Freund): Is dit een pleidooi voor discipline als stok achter de deur?
Rick van Baaren (Hoogleraar gedragsbeïnvloeding, columnist): Discipline is nodig om vol te houden, maar die zet je later in. Eerst inspiratie en emotie: het moment dat je het echt wilt. Daarna meteen handelingsperspectief: plannen, afspraken, middelen. Inspiratie is noodzakelijk maar kortdurend; je moet het gelijk vastzetten.
Glenn van den Burgh (Host): Ik ben sinds de zomer aan het diëten. Ik werd geïnspireerd door iemand die zei: ik wil afvallen, doe je mee? Samen is makkelijker. Ik moest uit mijn gewoonte en echt anders eten: geen koolhydraten en suikers. Daardoor heb ik een nieuwe routine aangeleerd. Slaat dit ergens op?
Rick van Baaren (Hoogleraar gedragsbeïnvloeding, columnist): Zeker. Je hebt het oude regime verbannen en een nieuw regime opgebouwd. Je komt niet meer in dezelfde verleidingssituaties. Dat vergroot grip en eigenaarschap: je ziet dat je afvalt en ervaart controle. Belangrijk ingrediënt.
Glenn van den Burgh (Host): Terug naar duurzame inzetbaarheid: het begint bij inspiratie (emotie), daarna direct implementeren met structuur en instrumenten.
Rick van Baaren (Hoogleraar gedragsbeïnvloeding, columnist): Ja. In stappen: exploratie, inspiratie, zelfovertuiging, implementatie, executie, borging. Als je die doorloopt, lukt het. Maar kies weinig dingen tegelijk; meerdere voornemens mogen, mits in dezelfde context (bijv. eten en sporten). Anders: per 1 januari één goed voornemen.
Glenn van den Burgh (Host): Dank Rick. We zetten je model op de website. We spreken je in het nieuwe jaar weer.
Glenn van den Burgh (Host): We waren op Inzet op Maat. Een van de grootste uitdagingen naast mensen in beweging krijgen: wat als er in deze organisatie geen ruimte meer voor jou is? Spannend, zeker in kleinere organisaties. Dr. Freund sprak Ber Damen, COO bij Berenschot, over zijn eigen duurzame inzetbaarheid.
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Hoe lang werk je al bij Berenschot?
Ber Damen (COO Berenschot): Al 22 jaar, veel te lang. Het gemiddelde is 7 tot 12 jaar. Je hebt ook cultuurdragers nodig, maar voor mij wordt het tijd voor iets anders.
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Wat doe je aan je eigen duurzame inzetbaarheid?
Ber Damen (COO Berenschot): Ik vervul meerdere rollen en kijk vanuit verschillende invalshoeken naar organisaties, met als rode draad strategierealisatie, veranderkunde en leiderschapsontwikkeling. Ik ben toezichthouder, lector bij Avans+ (master HRM), manager/directeur bij Berenschot en adviseur bij klanten. Die combinatie houdt me wendbaar.
Dr. Freund (Interviewer, alter ego van Pieter Jan de Bree): Wat wil je worden als je groot bent?
Ber Damen (COO Berenschot): Nog eens een eindverantwoordelijke rol vanuit een ondernemender positie, mogelijk met mede-eigenaarschap. Ik ben gedreven door prestatiemotivatie: streven naar excellence en voor mezelf de lat hoger leggen. Als ik iets nog niet gedaan heb waarvan ik denk dat het bij me past, wil ik bewijzen dat ik het kan.
Glenn van den Burgh (Host): Leuk hoe iemand met statuur en ervaring nog ambities heeft en vooruitkijkt. Inspiratie is belangrijk: jezelf context geven en dromen. Ik sprak ’s ochtends Najat Amadi, eerste vrouwelijke OR-voorzitter met Marokkaanse achtergrond. Zij zei: als ik het kan dromen, is het voor mij dichtbij. Dan kan ik het vormgeven. Dat sluit aan bij wat Ber zegt: exceleren en jezelf leerruimte en lummeltijd gunnen.
Glenn van den Burgh (Host): Wat ik ook hoor: iedereen roept focus, één ding heel goed. Ik geloof dat je juist meerdere omgevingen moet hebben. Zorg dat je buiten je werk verschillende netwerken hebt: bestuur bij de voetbal, een club, een co-club. Zeker in grote bedrijven heb je vaak alleen een intern netwerk. Dan is een plan C (“ik kan ook buiten deze organisatie werken”) eng. Het wordt minder eng als je buiten jouw organisatie mensen kent en een netwerk hebt. Dat mis ik vaak, ook bij jongeren met een beperkt perspectief. Gun jezelf meerdere luikjes.
Glenn van den Burgh (Host): Volgend jaar maken we een serie over de arbeidsmarkttransitie. Hele vakgebieden verdwijnen; daar maak ik me zorgen over. Wil je meedenken of iemand tippen? Ga naar radio.people-power.nl. Heren, Pieter Jan de Bree en Doekes Prakke, wat leuk om een uur radio te maken. Volgende week gaan we het hebben over jouw verhaal: wie ben je, waar ben je van, in verhalende vorm. We proberen een kinderboekenschrijver erbij te halen en Harry Starren is er bij in de reeks Leading People Power. Volgende week 3 uur People Power. Tot dan.
Voice-over (Programma-afkondiging): People Power met Glenn van den Burgh. Meer luisteren? people-power.nl