Voice-over (Jingle): Hoe geef je richting aan verandering? Hoe maak je impact met visie, leiderschap en innovatie? Je hoort het op het podcastkanaal New Business Radio. Listen Today, Lead Tomorrow. Hier vind je al onze programma's voor businessshapers, met gesprekken met leiders, ondernemers en vernieuwers die hun organisatie klaarmaken voor de volgende sprong. Check je favoriete podcastplatform en abonneer je op New Business Radio. Listen Today, Lead Tomorrow. Mensen in organisaties. Met interviews en laatste inzichten voor betere prestaties en gelukkige mensen.
Glenn van der Burg (Host): Deze week gaat Glenn van der Burg in gesprek met Heleen Cocu-Wassink, Senior Director People Development bij ASML. “You cannot build an organisation fit for the future if it's not fit for human beings.” Bij People Power geloven we in deze gevleugelde uitspraak van professor Gary Hamel, waarin hij de toekomstbestendigheid van organisaties verbindt aan de mate waarin een organisatie in staat is om het beste in mensen naar boven te halen. Wij denken dat HR daar een sleutelrol in heeft en dat merken we in onze reeks HR Creates People Power, waarin we ondertussen volgens mij met de 15e of 16e HR-verantwoordelijke praten over de kracht van mensen in organisaties. Wat is hun visie op innovatie, ondernemerschap en continu verbeteren? Wat is de kracht van mensen en wat ook de zwakte? Na Unilever, het Catharina Ziekenhuis, Philips, Achmea en vele anderen is Heleen Cocu-Wassink, Senior Director People Development bij ASML, te gast. Daar zijn we heel blij mee. Jeroen Büscher verzorgt de column over een van zijn don'ts uit zijn nieuwe boekje Don'ts for Managers. Wat echt een mini-boekje is, want het past op je handpalm. Heel handig. Wil je meer afleveringen luisteren van HR Creates People Power of wil je zelf in de uitzending komen als HR-verantwoordelijke? Dat kan, want we zijn aan het plannen voor 2020. Ga naar peoplepower.radio en klik op de radioreeksen. Daar vind je alle afleveringen. Je kunt ons ook luisteren via Spotify. Zoek op de People Power Podcast en volg ons. Fijn dat je luistert naar People Power. People Power met Glenn van der Burg, met Heleen Cocu-Wassink in de studio. Heleen, wat leuk dat je er bent.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Dank je wel voor de uitnodiging.
Glenn van der Burg (Host): Helemaal uit Eindhoven. Dat hoor je vaak, alsof dat de andere kant van de wereld is. Dat is natuurlijk niet zo. Ik studeerde ooit in Groningen en toen zeiden we al: van Amsterdam naar Groningen is verder dan van Groningen naar Amsterdam. Voor Eindhoven geldt dat ook. Van Eindhoven hiernaartoe is een uur en een kwartier. Vanuit Amsterdam heb je elke 10 minuten een trein, een soort metro naar Eindhoven tegenwoordig. We zijn blij dat je er bent. We vragen al onze gasten in HR Creates People Power altijd dezelfde eerste vraag: wat zijn de grootste businessuitdagingen voor ASML? Met zo’n megawereldbedrijf is dat vast lastig, maar je hebt vast een antwoord.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Ik kan daar op twee manieren op antwoorden. Ik zou ingewikkeld kunnen vertellen over technologische uitdagingen en generaties technologie, maar eigenlijk is de kern bij ons: én. We moeten én innoveren én operational excellence leveren. Het is new product introduction én high volume. Het is global én local. Het is inhoudelijk georiënteerd, maar we hebben ook klanten. Die twee werelden steeds met elkaar verbinden is de grootste uitdaging.
Glenn van der Burg (Host): Die machines kosten geen 5 euro. Het zijn enorme investeringen. Klanten financieren soms ontwikkeling mee. En er staan machines die al 10 jaar draaien en door moeten blijven draaien.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Precies. We duwen Moore’s Law door met veel innovatie en we onderhouden al die machines in het veld. We verhogen continu de output, efficiency en productiviteit van die bestaande installaties.
Glenn van der Burg (Host): Blijven jullie ook door innoveren op oudere machines? Er draait software op, hardware en software samen. Doe je daar incrementele verbeteringen op?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Ja. Op alle machines in het veld, inclusief de oudste, doen we engineering changes. Tot wel dertig veranderingen per week. Gepland en soms curatief onderhoud, zodat de machine het blijft doen — en vaak beter gaat doen.
Glenn van der Burg (Host): Voorbeeld?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): De wafer handler, de robotarm die de wafer — een soort siliconen pannenkoek — verplaatst. Die maken we nauwkeuriger of sneller. Klanten innoveren ook. Zij ontwikkelen bijvoorbeeld de mask, het deel waar het licht doorheen valt. Hun wijzigingen moeten wij weer doorvoeren in de machine. Dat gaat wekelijks door. Van onze 25.000 mensen werken er zo’n 6.000 als engineers in het veld bij de klant.
Glenn van der Burg (Host): Mensen zeggen weleens: bij ASML maken ze chips. Dat is niet zo, jullie maken de machine.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Klopt. Wij maken een machine die een groot onderdeel vormt van het productieproces. Niet de enige machine, maar de onze bepaalt vaak het tempo. Als die eruit ligt, ligt de fab ook stil.
Glenn van der Burg (Host): Ik werk met NXP in Nijmegen. De lithografie zit in alle processen. Als het daar misgaat of niet meer aligned is, kan een hele batch van maanden werk verloren gaan. Zo’n wafer gaat soms wel 75 keer door het proces. Als het bij keer 65 misgaat, gaat alles in de prullenbak. Uitval is kostbaar.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Exact. Daarom is onze uptime cruciaal en blijven we fine-tunen. We streven gemiddeld naar zo’n 92% uptime; bij nieuwe technologie is dat lager en willen we omhoog.
Glenn van der Burg (Host): Vertaal dit naar HR. Wat staat er bovenaan jouw agenda?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): - Kennismanagement: in een kennisgedreven organisatie elkaar vinden en kennis ontsluiten is cruciaal. - Leercultuur: blijven leren, fouten mogen maken, feedback geven en leren van fouten. Dat is lastiger voor ons als organisatie. - Leiderschapsontwikkeling en management development: we groeiden enorm. In 2,5 jaar kwamen er zo’n 8.000 mensen bij. Al die mensen hebben richting en leiderschap nodig.
Glenn van der Burg (Host): Zijn dat vooral internationals?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Steeds meer uit het buitenland, maar nog steeds is 77% in Nederland Nederlander. We hebben 102 nationaliteiten op de campus en 119 wereldwijd. Inclusie is dus ook een thema. En niet alleen PhD’s in theoretische natuurkunde; we hebben veel mbo’ers nodig voor het in elkaar zetten van de machines.
Glenn van der Burg (Host): Reizen die ook mee met machines?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Soms. We hebben een aparte crew, de Field Factory, die met de machine meereist en wereldwijd werkt.
Glenn van der Burg (Host): Er zit spanning tussen leren en presteren. De klant verwacht productiviteit, maar je moet ook blijven leren en innoveren.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Precies. En we willen als cultuur niet alleen innoveren waar het kan en standaardiseren waar het moet, maar eigenlijk: standaardiseren waar het kan en innoveren waar het moet. Dat vraagt een mindshift. Machines veranderen is makkelijker dan mensen veranderen.
Glenn van der Burg (Host): Je kunt een machine van 100 miljoen niet afleveren met “sorry, hij doet het niet”. Tegelijk is het fijngevoelige technologie. Hoe werkt dat?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): We kopen veel onderdelen in en maken ook delen zelf, zoals optics (prisma’s) in Wilton. Assemblage gebeurt wereldwijd en alles komt naar Veldhoven voor integratie en test. Dan halen we hem weer uit elkaar voor transport; te groot en zwaar voor één vrachtwagen of vliegtuig. Bij de klant bouwen we hem op, maar zwaartekracht in bijvoorbeeld Korea is net anders; op nanometerschaal maakt dat uit. Dus opnieuw instellen. Sommige onderdelen komen DOA (Dead On Arrival) aan. We testen, verhelpen issues en integreren de machine in productie. Daarna blijven we uptime verhogen en doorontwikkelen.
Glenn van der Burg (Host): Waarom gaan mensen bij jullie niet weg?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Wat je bij ons kunt doen, kan je bijna nergens anders. We zijn wereldspeler; dat brengt verantwoordelijkheid. Er is enorme passie voor de klant en bescheidenheid. Je bent trots als je ziet wat we maken. Chips zitten overal: beeldschermen, tablet, telefoon, oven met wifi, auto’s, medische apparatuur. Voor autonome functies in auto’s heb je onze nieuwste technologie nodig; die is snel genoeg om alle data te verwerken.
Glenn van der Burg (Host): We praten zo verder met Heleen Cocu-Wassink. Dan hoe ze invulling geeft aan die drie grote thema’s.
Voice-over (Jingle): People Power. Inspirerende gesprekken over de kracht van mensen in organisaties. Met Glenn van der Burg.
Glenn van der Burg (Host): Heleen Cocu-Wassink is te gast van ASML. Even stereotyperen: veel slimme mensen, veel mannen, korte mouwen, geruit overhemd, spijkerbroek, telefoon aan de broeksband. Een beetje nerds — liefdevol bedoeld. Klopt dat beeld?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): We gebruiken ‘nerds’ liefdevol; we organiseren zelfs Night of the Nerds. Het stereotype is deels juist. Het zijn mensen met specifieke intelligentie en daar zijn we blij mee.
Glenn van der Burg (Host): Uitdaging voor HR: zachte vaardigheden zoals feedback en leercultuur. Werkt dat met engineers?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Zeker. Als we het goed aanbieden, nemen ze het op als een spons. Ze willen direct toepassen en hebben veel discipline. De sleutel is: heel praktisch maken. Niet conceptueel met bolletjes en pijltjes, maar concreet.
Glenn van der Burg (Host): Wat is “goed aanbieden”?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): - Praktisch: rollenspellen toepassen, concrete instructies zoals “geef een specifiek compliment in het moment”, liefst op een kaartje in je broekzak. - Het is in het begin wat houterig, maar het gebeurt en werkt. Tijdens onze Global Leadership Meeting vertelde een senior manager dat hij psychologie studeert. Leren vinden ze leuk en ze weten waar ze nog wat te doen hebben. Zelfbewustzijn is er; zelfbeheersing vergt oefening. We zijn achievement-driven; dan kan je drive je overnemen.
Glenn van der Burg (Host): Hoe positioneert HR zich bij ASML? In de board? Strategisch?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): We zitten in de lift. Onze nieuwe HR-directeur Peter is onderdeel van het executive committee; de vorige was dat niet. Hij zette cultuur en values, en leiderschapsontwikkeling op de agenda. Dat veranderde het gesprek aan de top. We groeien naar de strategic business partner-rol. Tegelijk zijn sommige HR-informatiesystemen verouderd. Een prioriteit is “het huis op orde”, zodat er ruimte is voor strategisch gesprek. Op sommige plekken gaat dat al goed, elders bouwen we nog.
Glenn van der Burg (Host): Onboarding van 8.000 nieuwe mensen in 2,5 jaar: hoe zorg je dat ze zich snel “ASML” voelen en gedragen?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): We hebben een sterk onboardingprogramma dat al vóór de start begint via een app met een welkomstwoord van onze CEO Peter Wennink, verwachtingen en uitleg. Nieuw is een businesssimulatie van anderhalve dag waarin mensen “ASML spelen” en het end-to-end proces leren kennen: Development & Engineering, Manufacturing en Customer Support, en de rol van Supply Chain. Begrip van het geheel helpt betere keuzes maken. Het is open inschrijving; ook collega’s met 35 jaar dienst zeggen: dit moet iedereen doen. Je ervaart paniek en chaos als samenwerking niet klopt en ziet hoe “én” samenwerken, kennis delen en leren cruciaal is.
Glenn van der Burg (Host): We gaan zo eerst naar de column van Jeroen Büscher.
Voice-over (Jingle): In een grote leren fauteuil, met een boekenkast vol kennis, mijmert hij over het werkende leven. Hier is Büscher’s bespiegeling.
Jeroen Büscher (Columnist en auteur): Op speciaal verzoek van Glenn promote ik met tegenzin mijn boekje: Don'ts for Managers. We zijn banger om fouten te maken dan dat we bezig zijn met wat we goed doen, dus schreef ik “Don'ts”. Geïnspireerd door “Don'ts for Husbands” uit 1912. Twee hoofdstukken in één keer: - Wees geen manager. - Wees geen leider. Wat bedoel ik? Een manager zorgt dat mensen hun werk kunnen doen: duidelijkheid, kennis, verantwoordelijkheden. Geen brandjes blussen, maar condities creëren. Een leider staart niet alleen naar de horizon en predikt visies zonder oog voor vandaag. De waarheid: doe allebei in balans. In een MD-traject vroeg ik: wat is de hoogste waarde die u levert? Antwoord: doorontwikkelen van professionals, teamdynamiek en richting visie. Tweede vraag: hoeveel tijd was u daar vorige week mee bezig? Antwoord: 2 à 3 minuten. Een goede manager kent de balans tussen managen (condities voor nu) en leiderschap (doorbreken en doorontwikkelen). Doe ze tegelijk. Succes.
Glenn van der Burg (Host): Mooi, Jeroen. Heleen Cocu-Wassink zei net ook: bij ASML is het én. Dat past bij jouw column.
Jeroen Büscher (Columnist en auteur): Dan heb ik een kort advies: bel me. De 10 origineelste redenen om mijn boekje te willen hebben, mail naar [email protected]; die krijgen het.
Glenn van der Burg (Host): Dank je wel, Jeroen. We praten zo verder met Heleen.
Voice-over (Jingle): Ik ben Marja Beks, commercieel manager bij Dreams. Ik ben Mark Jansen, senior medewerker Learning & Development bij Paristo. Ik ben Petra Lange, HR-manager bij Avanade. Ik ben Lars Blauw, adviseur Duurzame Inzetbaarheid bij Centraal Beheer Open. Ik ben Annick van ELO en ik luister altijd naar People Power. Want People Power is er voor jou en niet andersom.
Glenn van der Burg (Host): We zijn er voor jou. Wil je ook een jingle inspreken? Neem hem op met je telefoon en stuur via WhatsApp; details op peoplepower.radio. In de studio is Heleen Cocu-Wassink, Senior Director People Development bij ASML. We moeten kiezen: laten we focussen op het ontsluiten van kennis. 25.000 mensen, vaak extreem gespecialiseerd. Hoe pak je dat aan?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): We opereren cultureel vaak als een start-up: het gaat tussen personen, “Glenn en Heleen”, “Peter en Martin”. Met 25.000 mensen is dat lastig. We onderzoeken hoe we dit schaalbaar doen. Er zijn platforms en IT, maar nu vinden mensen elkaar vooral omdat ze elkaar kennen. Voor die 8.000 nieuwe collega’s is dat lastiger. Het start-upkarakter is krachtig: can-do, iedereen laat alles vallen om samen een probleem op te lossen. Lange termijn vinden we moeilijker. We maken weleens de vergelijking met de brandweer; een brandweercommandant zei: 90% is preventie. Dat zouden wij meer moeten doen. Ook een Formule 1-vergelijking: het belangrijkste onderdeel is het onderdeel dat er niet is — voorspelbaarheid en betrouwbaarheid worden belangrijk. We willen het start-up-aspect vasthouden en big company disease vermijden.
Glenn van der Burg (Host): Hoe voorkom je bureaucratie? Kennismanagementsystemen met formulieren schrikken af.
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Door uitgesproken te zijn over onze cultuur en waarden, en door leiders voorbeeldgedrag te laten tonen. People follow the hips, not the lips. Managers spelen makelaar van kennis: waar vind je wat? In de praktijk zie je grote meetings, fishbowl-achtige opstellingen, iedereen mag meedoen. We willen ieders mening omdat het beste idee onverwacht kan komen. Dat betekent veel mensen, veel praten. Daarvoor zijn vaardigheden nodig: open vragen stellen, goed luisteren en doorbouwen op punten van anderen. Daarin kunnen we groeien. We challengen elkaar continu, niet om te winnen maar om ideeën beter te maken. We organiseren masterclasses en tech talks. We zoeken vormen die bij ons passen: niet bureaucratisch, niet procedureel, maar wel effectief en snel.
Glenn van der Burg (Host): En slimme manieren om mensen en expertise sneller te vinden?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Recruitment is sterk. In de praktijk vraagt men rond: wie kan helpen? Iedereen is bereid te helpen, maar het kan dagen of weken duren voor je de juiste persoon vindt. Dat willen we slimmer en sneller maken. We zijn goed in dingen doen waarvan we niet precies weten hoe; dat geldt ook voor knowledge management. Geen bureaucratie, geen moeilijke systemen, maar iets dat bij ons past.
Glenn van der Burg (Host): Hoe blijft een organisatie met 25.000 mensen een start-upachtige cultuur houden, terwijl nieuwe managers vaak “zo doen we dat hier” uit vorige bedrijven meenemen?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Culture is the glue that keeps us together, but also the glue that prevents us from change. In ons DNA zitten ondernemerschap en een beetje burgerlijke ongehoorzaamheid. Als HR iets ontwikkelt dat geen waarde toevoegt, wordt dat gechallenged. Leidinggevenden die niet goed managen maar inhoudelijk zeer sterk zijn, komen er soms mee weg door hun inhoudelijke autoriteit. Je hebt bij ons een kennisgebied nodig.
Glenn van der Burg (Host): Wat geef je HR-collega’s mee? Wat heb je geleerd?
Heleen Cocu-Wassink (Senior Director People Development, ASML): Ik kwam uit consultancy. Ik kreeg de feedback: “houd op met verkopen”. Mijn enthousiasme over verandering kan als “verkopen” overkomen in een trots bedrijf dat het goed doet. Lessen: - Maak het praktisch. Geen beleidsstuk van 30 pagina’s, maar kleine, concrete stappen en succesmomentjes. - Heb wel je end-to-end aanpak klaar; eerst duw je de steen tegen de berg op, daarna rolt hij hard — zorg dat je er klaar voor bent. - Gebruik humor en maak het leuk en herkenbaar. We maakten bijvoorbeeld handgetekende slides om een verhaal fris te brengen. Dat werkt engagerend en verlaagt drempels. - Prototype, probeer uit met early adopters, schaal wat werkt. Zo hengel je mensen naar binnen met iets dat níet bureaucratisch voelt, maar waar ze zichzelf in herkennen en direct kunnen toepassen.
Glenn van der Burg (Host): Heleen, dank je wel dat je er was en vertelde over ASML. Wil je meer luisteren van HR-collega’s? Ga naar peoplepower.radio of zoek in je podcastapp op People Power Podcast en kijk naar mijn hoofd — dan zit je goed. In de volgende aflevering is Ruben Vermaak te gast, Head of Talent Development bij Bynder. We praten over leren en ontwikkelen bij dat mooie bedrijf. Dank je wel voor het luisteren.