Transcript

New Business Radio (omroeper): Ondernemerschap, innovatie, duurzaamheid. Denk vooruit. Durf te doen. Maak het verschil. Dit is New Business Radio. Listen today, lead tomorrow. Met nu Peoplepower. Glenn van der Burg.

Glenn van der Burg (host): Stand-ups, sprints, post-its aan de muur. Jarenlang ging halfwerkend Nederland agile en scrummen. De hype is inmiddels voorbij. Maar de reden waarom we eraan begonnen eigenlijk helemaal niet. En nu komt AI er ook nog een keer bovenop. Het gaat niet meer alleen over hoe je mensen beter laat samenwerken. Het gaat er ook over wat je wel en wat je niet door de mens wil laten doen. Dat raakt je functies, je teams, je management lagen. Oftewel, de hele boel mag weer op z'n kop. Dan hebben we altijd tijd en zin en noodzaak tot duiding. En daarom hebben we Rini van Solingen in de studio. CTO bij Imagine. Maar hij is ook nog eens een keer hoogleraar aan de TU Delft. En hij is ook nog een keer auteur van een hele zwik managementboeken. En we zijn heel blij dat hij hier is. Fijn dat je luistert. Bij Peoplepower.

New Business Radio (omroeper): Leiderschap, leren, inzetbaarheid en inclusie. De laatste inzichten hoor je in Peoplepower.

Glenn van der Burg (host): Rini van Stroningen, fijn dat je er bent. Zo'n heerlijke duizendpoot zoals we er heel veel altijd in de uitzending hebben. Met allerlei petten op. Het leuke is dat je dan ook vanuit allerlei kanten kan gaan duiden. Dus dat is prettig. Ik zat terug te denken, want je bent wel vaker te gast geweest. Wij hebben nog agile radio workshops samen gedaan. Dat was super leuk. Dan kwam er een team van een van jullie klanten en die wilde dan meemaken wat agile was. En dan ging je een radio programma maken met stand-ups.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Die 10 minuten naar een releasable product en dan iedere keer beter maken totdat jij zei we gaan live.

Glenn van der Burg (host): Ja, wat een gek. Ja, dat was echt gekkenhuis.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Wel leuk.

Glenn van der Burg (host): En we dachten, dit kan helemaal niet joh. We begonnen dan met een playlistje gewoon. Want ja, als je een playlist hebt, kan je een radioprogramma maken, maar die wil er ook een beetje inhoud in. Nou, langzamerhand ontstond dat.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nou, het ontstond wel wat druk bij sommige mensen. Ik weet niet of je dat gezien hebt. We hebben nog tranen gezien.

Glenn van der Burg (host): Oh ja, maar dat gebeurde wel vaker bij workshops, ja. Hey, los van het feit dat ik jou te lang niet gezien heb, dacht ik ook van ja, dat agile. Ik was er en ben er super enthousiast over geweest en ik ben er nog steeds. Het heeft natuurlijk heel veel in gang gezet. Ik denk dat we van tevoren nooit hadden bedacht dat er bijna een hele bank ge-agiled en gescrumpt zou worden.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Meerdere zelfs.

Glenn van der Burg (host): Maar ja, het is een beetje stil. Je hoort er niet zoveel meer over, dus ik dacht het is tijd om Rini uit te nodigen om te horen hoe het nou echt ervoor staat. Dus ja, om maar te beginnen met iets scherps. Is het mislukt of is alleen de hype voorbij?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ik denk, alles is altijd een beetje waar, Glenn. De hype is zeker voorbij, dus het feit dat je niet zo heel veel meer over hoort, heeft er wel mee te maken dat het ook niet meer zo nieuw is. Dingen die nieuw zijn krijgen aandacht en dingen die een commodity worden wat minder. Het zal ook in heel veel takken van sport wel mislukt zijn, voor zover je kan zeggen is het mislukt. Ik bedoel maar, als je met een hamer op je duim slaat.

Glenn van der Burg (host): Is het een slechte hamer?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Is het een slechte hamer? Precies, precies. En het bizarre eigenlijk is aan dat ondanks het feit dat in sommige takken van sport de hype wel voorbij is en anderen zitten er nog volop in, de behoefte aan wendbaarheid die neemt alleen maar toe. Maar juist in de sectoren waar je als eerste bezig was, dat waren inderdaad vaak bankverzekeraars, maar in ieder geval de E-commerce, laten we maar zeggen, de software intensieve omgevingen. Daar is misschien agile zo'n hype wel voorbij, maar de behoefte aan wendbaarheid is eerder groter geworden dan kleiner. En dat is een leuke paradox denk ik om vandaag is af te pellen.

Glenn van der Burg (host): Als jij nou terugkijkt, welk probleem wilden we dan eigenlijk oplossen waardoor agile ineens zo... zo'n vlucht heeft gekregen. Want het grappige was natuurlijk dat het al, nou ja, ik weet dat ik Jeff Sutherland interviewde op een event wat super tof was om te doen. Want die man natuurlijk, die heeft aan de basis daarvan gestaan. Die vertelde toen ja, en dit is al denk ik al acht jaar geleden, die zei ja dit bestaat al 21 jaar dus er is niks nieuws. Waar hebben we het over?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): De eerste publicaties van Scrum waren 1993, dus dat is 33 jaar oud. Het Agile Manifesto is 25 jaar oud, dus zo nieuw is het niet. Ik denk dat sommige dingen ontdek je pas waarom ze werken nadat je doorhebt dat ze werken. En ik ben bij Agile ook wel aan de gang geweest. We komen uit een industriële revolutie en daar zijn veel werkwijzen vandaan. En dan is het gewoon steeds beter worden, meer expertise, first time right. Je kennis gebruiken om het juiste plan te schrijven. Nog meer experts erbij om een nog beter plan te schrijven. En dan ga je het plan uitvoeren en dan krijg je wat je wil. En we hebben in die softwarewereld gewoon geleerd. Er zitten zoveel bewegende doelen in. Er zit zoveel onzekerheid rond het wat, rond het hoe, rond het wie. Je bent eigenlijk vooraf niet slim genoeg om een plan te maken wat je alleen hoeft uit te voeren. Er zijn te veel bewegende panelen en dan werkt het werken in korte cyclie beter. En omdat je daarmee eigenlijk niet het leveren optimaliseert, maar het leren optimaliseert. En ik denk eerlijk gezegd dat degenen die dat ooit bedacht hebben misschien zelfs niet eens doorhadden dat dat was wat ze aan het doen waren. Dus laat maar zeggen een methodische leermethodiek bijna bijna schrijven die je in de praktijke teams kunt toepassen.

Glenn van der Burg (host): Ja, en daar is natuurlijk heel veel bij gekomen met als voordeel dat het een soort van gepresenteerd werd als zo zit het in elkaar. Dit zijn de regels, dit moet je doen.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dat is in het begin, als je het een beetje aan het ontdekken bent, zou je willen dat er wat meer structuur is. Vervolgens ga je ontdekken wat werkt, wat niet werkt. En dan ga je die structuur herhalen en dan werkt het. En als dan aan de voorkant de pioniers het pand uitlopen en denken dat is niet meer interessant, komen de achterkant de bureaucraten naar binnen. En die gaan het vermethodiseren. Die gaan het verbureaucratiseren. Die gaan er een governance omheen bouwen. En voor je het weet staat er iemand een stoppostje naast de stand-up of die wel 15 minuten duurt.

Glenn van der Burg (host): Ja, is dat dan ook het einde als dat gebeurt?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ik denk in ieder geval dat veel van het werkplezier daarmee weggaat. En dat je dan in omgevingen krijgt waar de problematiek nog hetzelfde is, waar die onvoorspelbaarheid aanwezig is. Dat je toch als professional, als software developer of als ander soort expert op een gegeven moment denkt van ja, waar gaat dit nou over? Gaat dit nou over de briefjesrecht, hangerrecht? En de stand-ups doen een kwartier of zijn we echt het probleem aan het oplossen?

Glenn van der Burg (host): Het maffe is natuurlijk dat we dat met Lien ook hebben gezien. Als je terug gaat en sterk nog in dat gesprek met Jeff Sutherland zei hij ook van ja belangrijk gedeelte van hoe ik tot Scrum ben gekomen is ook door Lien. Terwijl het gevoel wat je, die hebben ook even zo'n hype gehad. Iedereen ging zich zeg maar een black belt weet ik veel wat allemaal doen. En op een gegeven moment kreeg je ook het gevoel van je gaat gewoon over kosten besparen. En dat heeft niks meer te maken met de macht van het individu om te zeggen hey, er gaat hier iets mis.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Sterker nog, voor je het weet, werd jouw functie als waste bestempeld.

Glenn van der Burg (host): Ja.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Kijk, ik denk dat het iets terugkerends is. En dat heeft ermee te maken dat volgens mij hoe succesvoller mijn methode is of hoe breder het probleem wordt, hoe meer we dan op een gegeven moment het waarom zoek raken. Dus je begint ergens mee en het waarom is dominant en je gaat pionieren. En je gaat zo door tot op een gegeven moment het waarom het buiten beeld krijgt. En mensen die eigenlijk een ander soort probleem hebben, wel verplicht worden om Scrum te gebruiken. En soms werkt het dan en soms ook niet. En dan gaat het door. Er is een leuk artikel. Het is al gedateerd voor mij. Het is uit 1980, 1985. Je kunt het gewoon downloaden. Het is gratis. Het is een wetenschappelijk artikel. Het heet de Life Cycle of a Silver Bullet. En ik kan iedereen aanraden om het eens op te zoeken. Het is een van mijn intrigerende dingen. Hoe kan het nou dat we inderdaad op een gegeven moment zodra we geen methode hebben dan willen we het en als we het dan hebben stoppen we met denken en dan is dat weer ons eigen probleem en dan gaat het door.

Glenn van der Burg (host): Het is natuurlijk wel interessant. Laten we er ook vooral over ophouden voordat je het weet. Ik krijg een soort filosofische discussie over wat de basis is van organisatievernieuwing. Ik vind het wel opvallend omdat ik nu al elf jaar in deze studio sta en dus dingen zie komen en gaan waarvan je eigenlijk denkt van ja, het is niet meer zo dat ze nu niet meer nodig zijn of goed zijn. Alleen we zijn dan toch weer op zoek naar inderdaad die nieuwe silver bullet, dat nieuwe glimmertje.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dus alles wat ik altijd zeg, agile werkt niet. Lean werkt ook niet. AI werkt ook niet, Zig Sigma werkt niet. Mensen werken. En zodra we denken dat de methode het werk doet of het gereedschap, dan is het einde zoek. Ik hou me altijd vast aan de, voor mij is het wat Gerald Weinberg, die zei wel, iedere methode of tool wordt misbruikt door idioten in hun eigen nadeel. Dat is het maar wat het is. En ik ben ontzettend positief over Scrum. Het kan je ontzettend helpen. Het is veel waarde gehad. Maar uiteindelijk, als de principes en de manier waarop het werkt helder is en die routine zit erin, dan verliest het misschien zijn kracht. Dat zegt niks over Scrum. Dat zegt iets over je eigen ontwikkeling als team. Terwijl ik kom op andere plekken dat ik denk van nou ja, het slimste is dat we hier gewoon weer lekker beginnen. met een sprint van twee weken, iedere dag een stand-up en stap voor stap. Dat zit hem niet in die aanpak.

Glenn van der Burg (host): Ja en het grappige is natuurlijk ook dat heel veel Er zitten heel veel oplossingen in van alledaagse vraagstukken waar teams mee te maken hebben, namelijk we leren te weinig. We geven elkaar te weinig feedback. We weten eigenlijk met elkaar niet zo goed waar we mee bezig zijn. Wat zijn nou de doelen? Als we weten waar we mee bezig zijn, hoe veranderen die doelen? Dus heel veel van dat soort dingen zitten er al slim ingebouwd.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, en we maken het klein in plaats van we maken het groot. Dat zie je in de praktijk natuurlijk heel veel. Een klein project dat telt niet, een groot project wel. Oeh, we hebben drie grote projecten, we maken maar ruimte voor één. Dan stoppen we ze alle drie bij elkaar en hebben we één heel groot project. En daarmee creëer je je eigen ellende. En zodra dat er dan is en er is een startpunt en er is een borrel en er is een budget en er is een team, moet je eigenlijk weer terug naar de basis. En dat is, wat kunnen we in twee weken maken wat de meeste waarde heeft? Nou, lijkt mij een prima voorzet.

Glenn van der Burg (host): Ja, absoluut. Ja, en wat ik er interessant aan vind, is dat het tapt ook in op heel veel dingen van hoe mensen gewoon in elkaar zitten. En dat gaat nooit veranderen. Dus resultaat binnen twee weken vindt iedereen gewoon heerlijk. Los van het feit of het nou de beste manier is om ergens te komen. Het is gewoon fijn om resultaten te zien. Dat vinden wij prettig. Daar worden we blij van. Dan krijg je een lekker dopamine shotje. Dan kan je een feestje vieren.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dus dat doe je thuis toch ook? Je gaat toch ook niet een verbouwing in en na een jaar ga je eens kijken wat er is gelukt. Je knipt het op en je geniet aan het einde van de dag van het resultaat met een biertje.

Glenn van der Burg (host): Ja, als jij nou, want jij loopt bij heel veel organisaties rond. Jullie helpen heel veel organisatie erbij. Als je inderdaad dogmatisch zou kijken, zou je kunnen zeggen ja, we hebben dingen gedaan. We hebben mensen getraind, we hebben dingen geïmplementeerd, blablabla, hoe je het ook noemt. Ja, wat blijft er dan nog van over? Ze hebben de methodiek losgelaten. Als je andersom bekijkt en je kijkt gewoon naar wat, wat is er nou veranderd in hoe mensen met elkaar omgaan, in hoe ze samenwerken? Welke dingen blijven er dan het meest boven drijven?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nou, ik denk dat er echt, echt een hele hoop veranderd is. Ik bedoel maar van tevoren het perfecte plan proberen te krijgen. zien we niet meer. Als eerste de vraag stellen van wat kan wel en wat kan snel, dat zien we ook terugkomen. Dus het hele idee van werken in iteraties, niet in één keer is alles klaar met een big bang. In kleine stappen, snel waarde leveren, dat zit er eigenlijk wel in. Dat blijft ook. Omdat het, ik denk, meer bij ons past. Dus wat dat dan gaat, is er echt wel een hoop veranderd hoor.

Glenn van der Burg (host): Nou, ik denk zelf ook, want het grappige is dat ik de terminologie terug hoor komen op plekken waarvan je denkt, wacht eens even, wat doet het hier eigenlijk? Dus ik had laatst, ik maak een interne podcast voor een zorgorganisatie en die zeiden dan, nou, we gaan meer introductionair samenwerken. En ik dacht, oh, interessant. En we beginnen dan de dag met een stand-up. Terwijl ze het woord agile en scrum niet in de mond genomen hebben. Dus dat, weet je, dat blijft dan wel achterhangen van het is handig om samen te beginnen aan de dag.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nou maar als je kijkt welke takken van sport op dit moment toch nog wel actief met agile bezig zijn zonder dat het al een beladen woord is, zit je ook wel veel in ziekenhuizen op dit moment. En dat heeft gewoon ermee te maken is dat je die scheiding, misschien gaan we het er straks over AI hebben, maar die scheiding tussen Business en IT of tussen zorg en informatietechnologie, die is niet meer zo strak. Dus dus ook daar is het kort cyclies implementeren, samen dingen voor elkaar leggen, eigenlijk relevanter dan ooit. En die multidisciplinariteit deden ze dan in hun vakgebied vaak wel al. Artsen met verschillende specialismen, met verpleging en alles wat daarbij hoorde. Maar die IT, Dat zat daarnaast. En ze krijgen het er ook wel steeds meer door dat dat toch wel de ruggengraad van hun dienstverlening aan het worden is. En dat je dat dus weer niet van tevoren allemaal moet bedenken door bedenken door mensen die er geen verstand van hebben. Maar dat je dat dus ook daar kortcyclisch moet doen.

Glenn van der Burg (host): Want hij heeft het met de IT'ers gedaan. Want die zaten ook ineens, in plaats van dat ze met hun vakgenoten zaten, zaten ze ineens met een marketeer in een team.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, dat is natuurlijk ook heel individueel, dus dan kan je niet zeggen wat heeft het met de IT'er gedaan. Ik snap misschien dat je de klassieke IT'er voor je ziet, lichtelijk autistisch.

Glenn van der Burg (host): Ja, met zijn hoodie.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Maar ja, met zijn hoodie, ik denk dat je dat zo niet moet zien. Kijk, uiteindelijk, niemand doet zijn werk voor Jan met een korte achternaam. En op het moment dat je ziet dat je meer impact maakt, dat je mensen, dat je meer glimlachjes krijgt, dat je ziet dat er snel resultaat is. Er is ook onderzoek gedaan op dat vlak, dat je als mensen snel resultaat zien, dat ze productiever worden en zo. Dus ik denk dat het daar veel geholpen heeft voor die IT'er om veel meer te zien waar ze van zijn en de waarden dichter te ervaren en dichter op de bal te spelen. En er zullen er ook zijn die zeggen van ja, dat wil ik helemaal niet. Laat mij maar lekker in Java programmeren. Voor degenen die dat willen, heb ik al een slecht nieuws. Dat laten we tegenwoordig de klotko doen.

Glenn van der Burg (host): Ja, ik denk, ik misschien ook wel, maar ik weet eerlijk gezegd niet eens hoe Claude Coet aan het programmeren is. Dat is een beetje dan mijn makker dat er gebeurt van alles. Alleen ik heb geen idee wat het is, maar het werkt wel. Anyways, dat geheel terzijde. Nou ja, we hebben het al over gehad. We zijn er al over begonnen. Dat kan ook bijna niet anders. AI heeft zijn intrede gedaan. Nou ja, ik kan je zeggen, ik maak geen programma meer waar het er niet over gaat. En dat maakt ook niet uit wat het thema van het programma is. Het komt altijd langs. Dus dit is misschien wel de volgende edge houden we erover. Drie jaar hebben we het er helemaal niet meer over. Wie weet. Maar straks ga ik het wel met jou over hebben. Want het zorgt er natuurlijk ook weer voor dat dat invloed heeft op organisaties. Hoe we samenwerken. En misschien ook wel hoe we dan agile met elkaar werken.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Absoluut. Want een sprint van twee weken is best lang.

Glenn van der Burg (host): Ja, veel te lang joh. Als je ziet wat je in een dag kan doen. Maar dat hoor je zo. Ja, met in de studio Rini van Solingen, van Imagine, maar ook hoogleraar in de TU Delft. Zoals wij dat in Peinhakker zeggen, want daar kom ik oorspronkelijk vandaan. Dus dat is vlakbij Delft. Rini, we moeten het gewoon over AI hebben. Ik ben benieuwd wanneer het moment komt dat ik denk, daar gaan we weer. Maar nu gaan we het niet over AI zelf hebben, maar gaan het hebben over... Vanuit dat idee van het agile organiseren. Dus we weten eigenlijk niet hoe de wereld zich gaat ontwikkelen. We weten eigenlijk ook niet precies wat een klant wil, wat een gebruiker wil. Dus laten we vooral snel tot resultaat komen. Kort cyclies, dingen maken, iteratief. En dat goed georganiseerd. Nu is er AI. Je zei al vlak voor de break als een soort fantastische cliffhanger. Ja, een sprint van twee weken is eigenlijk te lang. Wat doet dit met hoe wij georganiseerd zijn?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Klen, ik denk dat dit misschien wel de grootste disruptieve technologie is die wij hebben meegemaakt sinds de elektromotor, de stoommachine, misschien het internet. Dit zet alles op z'n kop. En dat is al vaker geroepen. En ik ben niet een doemdenker. Ik ben een optimist ter discussie stellen. En in ons nieuwste boek schrijf ik geloof ik in de derde regel, kenniswerk is niet automatisch alleen maar mensenwerk. En dat wil dus niet zeggen dat opeens jouw baan wegvalt. Nee, maar van wat jij normaal gesproken doet die 100% is er 90% Dat door een computer sneller, beter, goedkoper gedaan kan worden. Maar die 10% van jou is nog wel nodig. En 90% is wel heel veel. Als je het gaat hebben over kenniswerk, kom je niet helemaal in tot klein.

Glenn van der Burg (host): Maar noem eens wat dingen. Want als je er zelf helemaal diep in zit, dan schrik je erover wat dat allemaal kan. Als ik mezelf neem, ik kan veel meer maken. Omdat heel veel van het voorbereidende werk, maar ook het schrijven van de initiële teksten. Het is natuurlijk op basis van niks iets schrijven, dat kost veel meer energie dan dat je een voorzetje hebt en dat je denkt ja nee dit wil ik helemaal niet of dat wil ik wel. Maar het scheelt mij superveel tijd.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, de vraag is dan natuurlijk wel als organisatie te kijken wat ga je met die tijd doen? Als je dan alleen meer koffie gaat drinken, wat levert het dan op? En dan kost het geld. Maar over het algemeen dingen als beoordelen, creativiteit, beslissen, dat waren dingen, dat waren honderd procent mensenwerken. Je kreeg al wat data, maar uiteindelijk het beslissen, het beoordelen dat deed je allemaal zelf. En daar zitten bedrijven voor, als je het over verzekeringspolen, hypotheken aanvragen, boeken, artikelen, muziek. Noem het maar op, dat is vaak creativiteit beslissen beoordelen. En dat gaat niet honderd procent weg, maar een heel groot gedeelte daarvan kan zo'n agent of een AI model, kan dat gewoon soms sneller? Soms beter, soms goedkoop en soms alle drie tegelijkertijd. Alleen je weet het van tevoren niet. Dat is natuurlijk wel de kracht. Het begint bij mensen en het eindigt bij mensen. Alleen het zet alle structuren die we nu bedacht hebben voor dat wat we noemen kenniswerk ter discussie. Maar denk aan mijn vakgebied. Denk aan onderwijs. Ik sta voor colleges met software developers. En tien jaar geleden hadden die dollartekens in hun ogen, want ze werden in het tweede, derde jaar al verleid om bij de grote der wereld te komen. Nou ja, binnen Nederland kon je maar, ze werden allemaal naar de Google's en zo toegehaald, et cetera. Die zitten nu zich zorgen te maken van wat is mijn werk nou eigenlijk nog? Dus dat is echt disruptief op een grote manier. En tegelijkertijd ben ik ook wel heel positief over wat daaruit gaat komen. Zeker als we kijken, ik zit ook nog, ik doe ook het een en ander in de zorg, in de oudere zorg. We zitten te kijken naar een groter tekort aan mensen. Nou.

Glenn van der Burg (host): Ja. Denk god dat er iets is wat kan helpen.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): We hebben begonnen met onzekerheid, onzekerheid over het wat en het hoe en het wie. Nu komt er ook nog eens een dynamiek bovenop, is namelijk die technologie. Want die technologie is niet stabiel. Wat een model deze maand nog niet kan, kan het misschien volgende maand wel. En als je dan gaat kijken wat dat betekent voor de besturing van organisaties, wat dat vraagt van directies, raad van compensatie, raad van toezicht. Is ook enorm, want het is niet zo dat je zegt van nou we doen een investeringstraject van twee, drie jaar voor het nieuwe platform, et cetera. Want over een maand kan een model iets wat daarvoor niet kan. Dus zelfs je strategie komt bijna maandelijks op een manier wel ter discussie te staan. En dat zijn we totaal niet gewend.

Glenn van der Burg (host): Nee, en dan denk ik ook maar eens even. Ja, het is al voor die mensen die keuzes moeten maken. De beslissers in de organisatie is het al spannend om enigszins te snappen wat er allemaal gebeurt. Maar dat geldt natuurlijk ook voor alle individuele medewerkers, alle managers. Hoe doe ik mijn werk? Hoe ziet mijn carrière eruit? Hoe ga ik mijn team aansturen? Wie heb ik nodig?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Glenn, je liet het woord filosofisch vallen, maar de filosofische vraag der vragen. Waarom ben ik hier? Het is toch best vervelend als je die opeens iedere week in een andere vorm lang ziet komen. En er zitten heel veel mensen nu te luisteren of niet te luisteren. die dat in min of meerdere mate overkomt. Dus vandaar dat ik ook denk van ja dit is super disruptief en als ik dan kijk naar hoe organisaties daarmee omgaan dan denk ik bij mezelf het zit nog toch nog een beetje proeftuinerig. Kijken wat het kan, misschien is het leuk hier, leuk is het daar, maar zijn we nou bereikt om nu al tegen elkaar te zeggen hey wacht eens even misschien moeten we wel de hele manier waarop wij onszelf organiseren opnieuw herontwerpen en tegen het licht houden. En als dat voor een bedrijfje van vijf of tien medewerkers gebeurt, nou dan kom je met een paar pizzas misschien wel in de heel end. Maar stel je voor je bent een grote bank.

Glenn van der Burg (host): Nou ja, stel je voor je bent een groot softwarebedrijf.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Echt softwarebedrijf?

Glenn van der Burg (host): En je verkoopt, weet ik veel, je bent AFAS en je verkoopt een software suite.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja.

Glenn van der Burg (host): Of je bent, nou ik had het laatst met iemand, je bent WeTransfer. Ik ben al iemand tegengekomen die zei ja ik heb zelf een eigen WeTransfer gebouwd, ik werd er gek van.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja.

Glenn van der Burg (host): En in een week was hij klaar. En er was geen programmeur. Ja, dan lach je toch gek.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, maar dat betekent het voor verschillende mensen. En daarom vind ik het interessant om daar naar mee bezig te zijn. Dat is ook de reden dat we nu het boek hebben geschreven over AI-adoptie en transformatie. Maar ik weet niet of dit het moment is om het daarover te hebben. En ik wil het boek ook helemaal niet pluggen, want daar gaat het helemaal niet om.

Glenn van der Burg (host): Nee, maar iedereen zit hiermee. Dus voorbij aan de vraag, want iedereen wil natuurlijk een soort blik in de toekomst hebben. Daarvan kunnen we misschien toch ook wel zeggen, we weten het niet.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nee, dus wat heb je dan nodig? We begonnen met Agile. Die zeggen, je hebt niet het leveren geoptimaliseerd, maar het leren geoptimaliseerd. En dat on steroids. Dus leren on steroids. Niet leren in een paar sprints en een paar kwartalen. Zodat we een beter jaar hebben dan we van tevoren hadden gepland. Datzelfde principe. Alleen dan in sprints van twee uur of misschien nog wel korter. Of het hele idee van een sprint van een dag. We beginnen de dag met de retro, de review. En vervolgens doen we de planning en dan zetten we de E-ice aan het werk en we gaan naar huis.

Glenn van der Burg (host): Ik heb volgende week vrijdag, zeg ik dat goed? Ja, dus dat is ergens begin september. Als je denkt er is geen volgende week vrijdag, omdat ik luister naar de podcast. Heb ik mijn eerste AI workshop. Dus ja, daar gaan we, ga ik met een met een clubje van een organisatie gaan we iets bedenken. En een eerste mock-up, een eerste MVP maken in 4 uur.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Heel veel organisaties hebben natuurlijk de hackathon. Dat was het ding. Eén keer per kwartaal of één keer per half jaar een hackathon met mensen die dat leuk vonden, etc. Het zou bij niets verbazen dat wat wij een hackathon noemen, dat dat de motor van het werk wordt.

Glenn van der Burg (host): Dat wordt gewoon werk.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Er heeft ook wel een naam. Ik kan er even niet op komen. Wat je vogels ziet doen, swarming. Het swarming als uitgangspunt.

Glenn van der Burg (host): Ja, je houdt je buurman in de gaten en dan weet je waar je naartoe moet. Want anders kun je niet sfermen.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, en in die snelheid ook. Dus zoals je bij een hackathon je volledig zendang voelt bij het feit dat je geen idee op wat eruit gaat komen, maar dat is dan leuk voor eens in het half jaar, voor een dag of twee, dat je nu zegt, ja, dat hebben we eigenlijk altijd.

Glenn van der Burg (host): Ja, en dan zeg ik ook maar even, dan is de uitdaging het bestendigen. De vraag is natuurlijk altijd bij dit soort dingen. Het is natuurlijk nooit zo dat het alles gaat vervangen en dat alles dynamisch gaat worden. Er moet ook nog steeds bestendigd en er moet altijd nog een stuk structuur en repetitie.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): En dan ben je terug waar we begonnen zijn. Nu heb je gezegd, was er maar iets van structuur. Was er maar een scrum for AI. Alleen dan niet zoals we dat hadden, maar op een hele andere manier. Het zou mij niks verbazen als we dat de komende twee, drie jaar gaan ontdekken. Met alle risico van dienst zoals je dat ook weer kreeg dat de bureaucraten het weer gaan overnemen.

Glenn van der Burg (host): En die zeggen dan, dit is het, zo werken we.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Enige grote verschil, en daar zit echt wel een fundamenteel ding in, is dat als je helemaal niets meer weet, dat is een beetje wat die hackathons kennen, of wat het swarming, is dat het dan cruciaal is om te weten wat willen we bereiken. Wat is de impact? Wat is de waarde die we hier neer willen zetten?

Glenn van der Burg (host): En het is dus niet voor niks dat jouw boek, zal je even helpen, Alle ballen op impact heet.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Exact. Je kan het ook alle ballen op waarde of zo, of op resultaat, maar in ieder geval kunnen zetten. En dat is wel je houvast. En op het moment dat de bureaucraten De claim gaan hebben wij gaan efficiënter voor meer impact zorgen. Misschien komen we dan wel bij elkaar. Want dan gaan we dus niet de methode optimaliseren, maar we gaan de impact optimaliseren. En daar zit helemaal niets mis mee.

Glenn van der Burg (host): Zolang je dat niet duidelijk hebt, en dat geldt natuurlijk voor alle organisaties, op het moment dat dat niet duidelijk is, dan krijg je discussie over alles.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, dat is wel de grap. Veel van die organisaties waar wij nu advies doen, die doen net of alles planmatig is en te plannen is, maar het is het al lang niet meer. En de vaardigheid van veel managers, wel die middellaag, is dan om plannen te maken die concreet genoeg zijn om een akkoord op te krijgen, maar gelukkig nog vaag genoeg om dat gedurende het jaar nog een beetje met potjes te kunnen schuiven, te manipuleren, zodat je toch nog impact maakt, ondanks dat plan wat je ooit geschreven had. En nu komt de kanteling eigenlijk andersom, dat je zegt ja, Je hebt juist geen vage impact-definities nodig, want die helpen je niet meer. Je hebt zo bijna meetbaar tot achter de komma. Waarom doen we dit? Wat willen we hier uitkrijgen?

Glenn van der Burg (host): Ja, en je moet op elk moment weten wat er... Juist omdat je zulke korte cyclie hebt en juist omdat je zo iteratief werkt, moet je een goed dashboard hebben waardoor je weet, oké, wat we nu gedaan hebben, heeft een positief effect. En wel dit, hoera, meer hiervan of direct meestoppen.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Maar kijk hoe je -tools gebruikt. Kijk hoe je LLM gebruikt. Dat is juist hoe concreter je bent op wat je wil bereiken. Op de impact die je wil zetten. Wat het product moet zijn wat je eruit wil krijgen. Hoe beter je kan helpen. Als je hem zegt ik wil sprints van twee weken en ik wil drie keer per dag een stand-up. Gaat hij het waarschijnlijk ook nog voor je doen. Maar ja, wat er dan uit gaat komen is nog maar de vraag.

Glenn van der Burg (host): Ja, oké. Wat betekent dit dan voor hoe je dit soort dingen aanpakt? Dus ja, die impact duidelijk. En dat grappige is natuurlijk ook die hype hebben we gehad. Purpose, the why. Nou echt, joh man, hou op, schuit. Er was een periode, ik kon niet in een vergadering zitten of iemand stak zijn vinger op. Wat betekend dit voor ons, de why? Terwijl je het misschien had over de bekertjes in de koffie in de kantine, weet je wel. Maar die hype heb je eigenlijk een beetje gehad. Dus die S18 moet weer terug.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Alleen wel meetbaar graag.

Glenn van der Burg (host): Oké. En is dat dan stap 1, zeg je dan, als je klaar wil zijn voor AI? Zorg dan eerst voor dat je überhaupt door hebt wat je aan het doen bent.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ik geloof niet dat je klaar kunt zijn voor AI. Ik denk dat het teveel onduidelijk is. Dus ik denk dat het vooral gaan beginnen. Dat dat alles is. Dus het durven, die eerste stap durven zetten. En welke, dat maakt in veel gevallen dan helemaal niet uit. Want uiteindelijk, er is toch nog teveel onduidelijk. Dus ga maar een keer een kant op lopen. dan kom je er vanzelf al achter of het de goede kant is en stuur dan bij in plaats van alsnog proberen te denken ja maar welke wat is nou de beste eerste stap in welke richting ja alle tijd die je daar aan besteedt is toch verloren tijd

Glenn van der Burg (host): maar op moment dat iemand zegt Wij zitten in een proces om een doorwrochte keuze te maken welk AI systeem wij gaan implementeren zodat wij klaar zijn voor de toekomst.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Sowieso dat zou ik niet doen omdat ik nu al weet dat het XAI systeem dat je kiest of het taalmodel wat je kiest over drie maanden weer vervangen zou moeten worden of in een nieuwe versie komt van dezelfde. Dus niks is voor altijd klikt zo'n beetje door. Maar dit gaat ook daar veel sneller. Dus ga het gewoon doen. Kies niet voor procesoptimalisatie, maar probeer voor leeroptimalisatie. En hou er rekening mee dat alles wat zeker is, alles wat je nu verankert, je later weer los moet maken. Dus bouw alsjeblieft een huis zonder draagmuur.

Glenn van der Burg (host): oké en dan zeg ik even voor iedereen die dan een verantwoordelijkheid heeft voor een team of voor een afdeling of voor een heel bedrijf ja dat is allemaal leuk meneer van Solingen maar aan het eind van de maand moeten de salarissen betaald worden dus wat is dan nog mijn houvast nou ja dat is

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): precies en daarom is het zo belangrijk dat als je denkt dat je de houvast kunt daar kunt halen uit betere plannen dan ben je er een groter gevaar voor je organisatie meegaan pionieren En dat is denk ik ook, als je kijkt naar directies en RVC's die nu die uitdaging langs zien komen, het komt op hun bureau, is het terecht gekomen via een incident of via een project of bij toeval. Het gaat daar niet meer weg. Het blijft een thema. En op het moment dat het zo disruptief is als we gestart zijn, dat het alles wie je bent ter discussie stelt, is dat dus ook een uitdaging voor de top. Je kunt dat niet weg delegeren. Een van de paar grafisch boekjes ook. AI transformeren kun je niet delegeren. Dat zijn topvragen. En dat is niet een eenmalig ontwerp. Dat is een herontwerp. Dus bijna het cyclische leren zoals we dat binnen Agile hebben gehad. En we zeggen dat AI nu voor de individu gaat optimaliseren. Heb je dat ook nodig? op bestuurlijk niveau voor de besturing van de organisatie, het herontwerp van de organisatie. Dus uiteindelijk blijven het dezelfde cyclie, alleen ze worden gewoon sneller.

Glenn van der Burg (host): En weet je wat ik nu zit te bedenken terwijl ik met jou aan het praten ben? Wat we natuurlijk langs hebben zien komen is de herwaardering, laat ik het zomaar zeggen, voor ondernemerschap en hoe ondernemers dingen doen. En daar kwamen dingen als design thinking uit, lean startup, agile misschien ook wel gedeeltelijk, ook al is het dan al wat gestructureerder, maar zelfs effectuation, dus hoe werk je eigenlijk aan nieuwe ideeën? Ik denk, maar dat wil ik graag bij jou toetsen, is dat als je de afgelopen tijd dat soort dingen hebt uitgeprobeerd en ontarmd en van geleerd hebt, dat meer ook als een soort vaardigheid in mensen hebt opgeroepen, dan gaat AI omarmen twee keer zo hard. Drie keer zo hard.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dat dus, ja. Toen ik en opa praten.

Glenn van der Burg (host): Ja ik heb er ook last van.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Toen opa informatica studeerde, toen werd ons ook al geleerd dat we moesten werken in iteraties. Dat we software nooit in één keer first time right konden krijgen, etc. Maar vervolgens kwam je dan met je diplomaatje de universiteit uit lopen. Je liep bij een bedrijf naar binnen. Die zei wat met z'n tweeëchte computer? Dat is niet efficiënt. Hoezo perprogramming? Hoezo iteraties? Je kan dat toch gewoon hier zijn de specificaties maken, bouwen, testen, klaar. Dat is niet meer, dat is volledig veranderd. Dus in die zin is er hoop dat het altijd wel goed gaat komen. Alleen nu in het hele onderwijs moeten we dus ook gaan nadenken over hoe brengen we die vaardigheid. De studenten werden nog agile geleerd, iteratief leren kennen. Nee, dat moet in het onderwijs. En dat zit ook steeds meer in het onderwij. En nu komt die AI er overheen. Mijn studenten, Glenn, die hebben wonderbaarlijk gezien de afgelopen 2,5 jaar opeens leren schrijven.

Glenn van der Burg (host): Dat is toch gek he?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Daarvoor zat het allemaal vol met taalfouten. En opeens krijg ik rapporten. Het klinkt als een klok. Het staat vol met onzin, maar het klinkt als een klok. En dan krijg je daar dus ook weer de discussie. Wat moeten wij met die AI? En dan krijg je de stroom die zegt, we moeten het verbieden. We hebben niet alleen een plagiatchecker nodig, maar we gaan ook een AI-checker invoeren. En ik denk dat dat... Aan de ene kant snap ik die gedachte ook wel, maar tegelijkertijd, daar zit hij niet. Want dat AI gaat niet meer weg. Dus hoe ziet een toekomstige generatie softwareingenieurs eruit of andersoortige kenniswerkers die starten met AI? En dat vind ik het leuke aan de jonge generatie. Degene waar je dan vaak mee werkt. Als ze een nieuwe klus krijgen die ze nooit hebben gedaan, dan is het de eerste vraag welke tool kan dit voor mij doen? En als opa naar zichzelf kijkt, dan is het toch van wie ken ik die dan? Dus als dat er gaat Glenn, moeten we gewoon zorgen dat we snel een stap opzij doen. En dat die jongere generatie het gewoon gaat doen. Die zijn misschien veel beter behept om dat voor elkaar te krijgen.

Glenn van der Burg (host): Daar ben ik nog veel te eigenwijs voor. En heb ik ook veel te veel lol. Het is grappig. Nee, maar wat ik zelf het leuke vind, is dat ik ben een zelfstandige, dus ik hoef meteen niemand rekening te houden. Ja, met mijn klanten natuurlijk. Maar als ik denk hé, dit vind ik tof, dit ga ik doen, maken, ontwikkelen, weet ik veel wat. En ja, gaat het mis, dan gaat het mis. Ik ben ook iemand Ik kan heel hard lachen om mijn eigen fouten. die... Had ik vroeger al toen ik mijn oude MS-DOS machines om zeep hield. En dan moest ik ze weer aan elkaar schroeven en weet ik veel wat. En ik heb echt geen verstand van wat ik aan het doen was. Maar ik doe het gewoon. Daardoor gaan heel veel dingen kapot. Maar ik leer er ook veel van. Maar dat zit toevallig in me. Dus die mazzel heb ik. En dat helpt me nu heel erg door gewoon te denken. Oh, oké. Ik heb een ideetje. Nou, ik zeg gewoon te hem. Ik heb dit idee. Wat vind je ervan? Oké. Nou, maak een plannetje ervoor. En dan kijk ik het plannetje schuin door. Dan denk ik, nou, is best goed. Gaan we bouwen. En dan bouwt hij iets. En dan denk ik, nou. Ja, dit is niet helemaal precies wat ik bedoelde. Maar ik heb nu wel een beter idee. Want hij heeft iets gemaakt. En dit is niet wat ik wil. Maar ik wil wel dat.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, precies. Dus je bent eigenlijk geen entrepreneur. Je bent een solopreneur. Ja, en ik denk dat daar met al deze tools veel meer ruimte ontstaat voor solopreneurs of soloteams. Vroeger als je door een stad liep dan stond er wel eens zo'n eenmansorkest. Er was een man met z'n twee honden op z'n rug, een bel aan z'n voet, een mondharmonica voor z'n neus, een gitaar voor z'n buik, etc. Dat zag er dan altijd een beetje amateuristisch en bijzonder uit, maar het was wel altijd wonderbaarlijk wat voor muziek die eruit kon krijgen. Ik denk dat we met de tooling die we in het kennisdomein nu tot ons krijgen, dat je daar eens rekening mee moet houden. Dat je veel meer de solopreneur aan het werk zult gaan zien. Straks.

Glenn van der Burg (host): Gaan we het over die leidinggevingen hebben. Die directie, die bestuurders die dan weer zo'n heerlijk onderwerp erbij krijgen. En ze hadden al zoveel op hun bordje liggen. Ze hadden het al zo zwaar met de geopolitieke ontwikkelingen. En met de markt en met de regelgeving. Ach gos, al die arme mensen die veel geld verdienen. Nou, die gaan we straks helpen. Dat hoor je zo.

New Business Radio (omroeper): Hoe ontketen je de kracht van mensen in organisaties? Peoplepower.

Glenn van der Burg (host): Professor Rini van Solingen te gast, dat zeg ik natuurlijk omdat je dan denkt, oh jee, een professor die heeft er ergens verstand van. Nou, dat is ook echt zo. Al jarenlang aan het agile en het helpen bij agile daarover aan het nadenken, maar ook het aan het doen bij Imagine, want daar is hij ook nog eens een keer Chief Technology Officer. We gaan die directies, die bestuurders, die mensen die dan ineens op hun bordje kijken en denken, hé, er ligt van alles nog wat op. Heel veel onderwerpen die had ik al, maar er staat ineens twee letters AI op mijn bordje. Wat de hel moet ik daar nou weer mee? Hoe geef je daar dan richting aan, wetende dat je eigenlijk niet weet waar je naartoe gaat?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nou, precies. Sterker nog, ik hoor ook van dit veld dat het is AI AI AI. Iemand zei, zelfs als ik naar mijn raad van commissaris luister, het lijkt wel een stel ezels.

Glenn van der Burg (host): Ja precies.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja de hype is er tot in het extreme. Het kaf en het koren ligt nog volledig naast elkaar. Sommige dingen zijn waar, alles is volstrekt de onzin. Maar dat ze er niet mee moeten, dat is voor hen zelf wel duidelijk. Maar wat dan? En dan is het imprecies, wat jij zegt. Het is heel onduidelijk. De richting, alles kan veranderen, maar waar beginnen we dan? Etcetera. Ik heb samen met Giovanni Piccirilli, dat is de voormalige CTO van RTL Nederland. Die heb je vooral ook nog een gebouwtje staan. Hij komt uit die videoland. En die hebben daar heel erg geleerd dat je langer niet business en IT moet scheiden, maar dat je business en IT moet integreren. Sven Sauvé, de directeur van RTL, heeft ook het voorwoord geschreven voor ons boek. Zij hebben ook een AI-transformatie achter de rug, waarbij ze echt iedere keer starten vanuit het herontwerp. Dus wat willen we hier bereiken? Laten we het proces pakken wat het meeste pijn doet, waarvan we zouden zeggen, dit zou... drie, vier keer zo snel of drie, vier keer zo groot, maar we weten niet hoe. Nou, begin daar dan mee en ga kijken hoe je dat rondom AI kunt maken. Dus ga nu niet zeggen van, we hebben een proces, kunnen we dat sneller maken door de AI tegenaan te plakken. Nee, dat je zegt, we hebben iets dat zou veel beter moeten weten, niet hoe? Nou, laten we eens kijken wat AI kan en dan gaan we eens kijken welke gaten we daarna nog in moeten vellen. Dat is eigenlijk de houding die je

Glenn van der Burg (host): daarin... Je haalt steeds een stukje uit je. Dus je zegt ook niet van we gaan een totale strategie maken of we gaan een beleid maken of weet ik veel wat. Maar je gaat eigenlijk praktisch aan de slag op de plekken waarvan je denkt nou, executie. Daar kan eigenlijk de grootste... winsthoordebaan.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, nou in ieder geval, waar wordt mijn strategie het meest tegengehouden? Wat maakt mij het meeste langzaam? En dat is het hele gekke, dat had ik ook al hiervoor, op het moment dat je gaat kijken naar wat maakt jou het meest langzaam, neem het weg, je gaat vanzelf sneller. Ik weet niet hoe sportief je bent, maar een wielrenner, een van de meest effectieve manieren om sneller te gaan fietsen, is afvallen. Want iedere kilo die je niet die berg op mee hoeft te nemen, dat scheelt er weer een. Dus op die manier kijken. Dus dat je zegt, waardoor zijn wij nou zo langzaam? Wat houdt ons nou het meeste tegen? Waarom krijgen we die strategie nou niet uitgevoerd? Nou, laten we het daar als eerste gaan toepassen.

Glenn van der Burg (host): En zeg ik dan maar even bij, die strategie kan alleen goed zijn als hij onderdeel is van datgene wat je wilt bereiken natuurlijk. Dat zit erboven. Dus als je dat niet helder hebt, dan heb je eerst iets anders.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Als je niet weet waar je van bent, dan is alles goed. Ja, en alles verkeerd.

Glenn van der Burg (host): Dat kom je dan achter als je bezig was.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Er zit alleen wel één verschilletje in en ik denk dat dat wel een hele bijzondere zegt. Waar begin je dan? Je kunt hier geen leiding aan geven als je het niet snapt. En dat wil niet zeggen dat je een AI-expert moet zijn, maar je moet wel snappen hoe het voelt om jezelf overbodig te maken. Want dit gaat over vakmanschappen, het gaat over identiteit, het gaat over purpose. Dus als jij niet weet, als persoon waar de leiding aan geeft, dat datgene wat je aan het voorstellen bent, dat dat een beetje voelt, Sven zei dat zo mooi, als een discussie over het kerstdiner en het kalkoen. Dat je van mensen vraagt om een verandering mee te gaan, zonder dat je op voorhand kunt zeggen wat dat betekent voor hun eigen positie. En dan zijn er solopreneurs, de mensen die zeggen, goh, leuk, nieuws, ik heb het nog nooit gedaan, ik denk wel dat ik het kan. Daar hoef ik me niet z'n zorgen over te maken. Sterker nog, die doen het al lang. Die AI-reis van jouw organisatie, die is al lang begonnen. Of je het nou ziet of niet, het wordt overal toegepast. En dan hopelijk nog een beetje veiliger ook, als jij het verbiedt. Maar het is alles wat daarna komt. Het gaat erom van, en dan is het belangrijk dat jij snapt hoe dat voelt. Hoe het voelt om geconfronteerd te worden met iets dat sneller, beter, goedkoper is dan wat jij bent. Dat je vraagt van, waar ben ik dan nog van? Waar zit mijn toegevoegde waarde? Dat is de uitdaging. Die AI transformatie is geen technische transformatie. Het is een menselijke transformatie die gaat over heronderwerp, opnieuw uit te vinden van purpose en in een snelheid van verandering die we nog nooit hebben gezien.

Glenn van der Burg (host): En ik vind het wel mooi dat je dat zegt, want het is alsof je je opvolger aan het inwerken bent, maar dan in een kwartier. Dus dat heb je natuurlijk ook als er een Tenminste, ik probeer een beetje een parallel te vinden hoe dat gevoel kan zijn. Stel je voor, er komt weer een nieuwe jonge collega binnen, net uit de universiteit of van de hbo of van de mbo, maakt toch niet zoveel uit. Die komt binnen en die willen natuurlijk ook altijd alles zeggen. Waarom doe je dat zo? Dat kan toch veel beter en handiger? En dat je denkt, holy shit, ik zit hier al 15 jaar. Oké, wat wordt mijn nieuwe... Als deze gasten het zo snel kunnen en zo anders doen, wat is dan mijn volgende stap? Alleen dat duurde dan anderhalf jaar.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, ja, precies. Nou ja, dit kan inderdaad binnen een kwartier, een half uur, een uurtje dat je denkt van, oh, wacht eens even. En dat is de grap is dat je dan kunt kijken, maar wacht eens even, mijn toegevoegde waarde zat nooit al in mijn werk. En dat vind ik, dat heeft mij al...

Glenn van der Burg (host): Leg dat eens uit.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Je hebt de discussie weleens dat mensen zeggen van AI gaat niet jouw baan vervangen, maar je wordt vervangen door iemand die AI kent. Maar het is jouw baan nooit geweest. Organisaties is niet zo zeggen ik heb een baan die is van jou. Daar zit geen eigendom op. Het is heel simpel. Er was een delta tussen wat was nodig. En wat er was. En dat kon het makkelijkst ingevuld worden door iemand daarvoor te laten betalen. En wat het opbracht was meer waard dan het kostte. En voor je het weet denk je, ja dat is mijn vak. Dat is mijn identiteit, dat is mijn positie, dat is mijn status. En dat past natuurlijk lekker bij onze biologie. En daardoor raak je het een beetje zoek. Dat dat ging over jou, maar dat ging al helemaal niet over jou. En nu heb je dus iets dat, laat maar zeggen dat in veel gevallen beter kan, maar wel bestuurd moet worden. Er zit wel iemand nodig die moet zeggen hier een beetje meer, dit wel niet, dit niet. Uiteindelijk een AI systeem neemt geen eigenaarschap. Ik zit nog te wachten op het eerste stuk in de krant dat er ergens wordt gezegd van ja patiënt overleden, maar het lag aan het AI systeem. Dat kan niet. Eigenaarschap blijft bij ons. De uiteindelijke keuze blijft bij de mensen. Het begint bij de mensen, het eindigt bij de mensen. En ook als auteur heb ik dat. Ik heb echt mee moeten worstelen. Ik heb echt moeten leren hoe ik die AI tools die mij ter beschikking staan, kunnen gebruiken. Ik zal je een voorbeeldje noemen. We hebben het boek Aajidos in transformatie geschreven. Hebben we op een andere manier geschreven dan normaal. We hebben het met z'n tweeën gedaan. Dat is sowieso wel lastig. We hebben heel veel meer zitten brainstormen dan normaal. Omdat ons veel minder druk hoefde te maken van de veelheid brainstorm ideeën naar tekst. De eerste versie waar dat kon gebeuren. Maar vervolgens heb je dus een boek. Je hebt een structuur erin. Je hebt een eerste versie. En vervolgens vraag je af... Wat zijn we nou vergeten? Nou, wat je normaal gesproken doet, dan heb je een aantal reviewers, een paar mensen in het veld die je kent, experts, die geef je dat stuk en dan is het maar net, is het in hun expertise en dat is het niet meer. Dus wat je doet, wat ik in ieder geval heb gedaan, je geeft churchy, je koopt even voor het mooiste, duurste taalmodel, in dit geval febel, koop je even een paar van die punten en je zegt van doe nou eens een goed literatuuronderzoek, niet alleen in boeken, in wetenschappelijke literatuur, maar ook in grey literature, blogs, et cetera. Veel gelezen, dus we willen niet langer zeggen in de krochten van de ideeën. We willen wel een beetje in de algemeen gedeelde opinie. En over het onderwerp AI, adoptie en transformatie. Maak dan eens een hiërarchie van hoofdthema's en subthema's. Waarbij degenen die het meest genoemd worden krijgen meer prioriteit dan degenen die minder worden gemaakt. Nou dan komt er na vier uur werken een Excelsheet uit. Als wetenschapper lik je je vingers erbij af. Zelfde methode van onderzoek heeft hij nog helemaal uit zichzelf een tapje aan toegevoegd. Hoe hij dat gedaan heeft. Alles is traceerbaar. Iedere link is klikbaar. Het is allemaal data kijken. Het woord hallucineren past daar niet meer bij. Dat is verleden tijd. Dus en vervolgens zeg je nou, dank je wel. Leuk die Excel met wat het allemaal is. Dit onderwerp, nou heb ik toevallig een manuscriptje geschreven. Wat daarover gaat, doe ze even een assessment.

Glenn van der Burg (host): Ja, wat vind je er dan eigenlijk van, ten opzichte van alle kennis die je hebt verzameld?

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): In welke mate dekken wij die hoofdthema's af in subthema's? Waar zitten onze blinde vlekken? Waar is het te verspreid? Wat zijn de lowering fruits om dat stuk te verbeteren? Nou, dan is die weer drie, vier uur aan het knartselen. En vervolgens komt daar iets uit dat ik denk van ja, En natuurlijk ga je dat niet letterlijk doen, maar van de twaalf aanbevelingen waren er acht dat ik zei, auw, auw. Nou ja, dat duw je sowieso. Zaten er twee dat je zegt, ah, dat is buitenskoop, maar wel bijzonder. Daar moeten we dus ook iets mee. En de andere twee zeggen, oh ja, ik snap wat je, ik snap wat daar gezegd wordt, maar dat zie ik iets anders en dat gaan we op deze manier oplossen. Fantastisch. Zonde om het niet te doen. En dat literatuuronderzoek, dat doe je zelf niet, want daar ben je gewoon maanden mee bezig. En dan ga je door. Dus in die zin heb je een soort Einstein in de kelder zitten, die je erbij haalt wanneer jij wil.

Glenn van der Burg (host): Ja, maar je moet nog wel kristalhelder zijn wat je vraagt.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Tuurlijk. En dat moet je leren. Je kan ook zeggen schrijf mij een boek over AI adoptie en transformatie, graag 52.000 woorden. Dan komt er ook iets uit.

Glenn van der Burg (host): Ja en daar wordt niemand blij van.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Workslob noemen ze dat bijvoorbeeld.

Glenn van der Burg (host): Ja nee, daar kunnen we een hele uitzending over maken.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dat is denk ik de kracht. Zodra je door hebt waar jij van bent, waar je kracht zit, waar je goed in bent, waar die AI's slecht in zijn, dan kan je gewoon veel beter functioneren. Maar dat betekent wel dat je loskomt van je ego, dat je vakmanschap misschien te zijn is.

Glenn van der Burg (host): En ik vind het tip heel mooi dat je zegt als bestuurder moet je snappen hoe het voelt om iets wat wat van jou is, je vakmanschap is, van je persoonlijkheid past, als je dat los moet laten omdat AI dat slimmer en beter kan. Laatste vraag aan jou, Rini, want we zijn alweer aan het einde beland.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Ja, gooi er een kwartje in, hè.

Glenn van der Burg (host): Ja, het is een heel interessant onderwerp, dus dat is helemaal prima. Ik ben wel blij met dit soort gasten. Morgen kan die leidinggevende bestuurder, die heeft die tijd om een half uurtje aan AI te besteden.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Nou, die moet de dag erna een presentatie geven, een townhall meeting of een strategiedocument opleveren. Die moet een agenda maken voor de raad van commissarissen of die moet een strategierevisie of een kwartaalrapportage maken. Doe het niet zelf. Doe het met die AI. Laat die de eerste versie maken en pas hem daarna aan. Zet wel je naam erop. Jij staat ter discussie. Jij wordt beoordeeld.

Glenn van der Burg (host): Ja, maar je zegt dat. Daardoor kom je erachter waar de kracht zit. Wat het betekent dat die taak waarvan jij dacht van ja dat kan ik want ik ben de bestuurder. Ik ben hier voor niks gekomen waar ik gekomen ben. Dat je gedeeltelijk overbodig bent en dat je je tijd weer ergens anders aan kan besteden.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dat je dan misschien als bestuurder in jouw rol in die organisatie zelf de kalkoen bent voor een kerstdiner. En hoe dat voelt.

Glenn van der Burg (host): Ja, dat we helemaal geen bestuurder meer nodig hebben, dat zal wat zijn.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Jawel, alleen niet weer die 80-20, die 90-10.

Glenn van der Burg (host): Ik vond het bijzonder fijn dat je er was.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Dankjewel.

Glenn van der Burg (host): In de versnelling hoorde je Asja denkt van jeetje, maar hij heeft allemaal slimme dingen gezegd in deze aflevering. Ik zit in de auto. Waar kan ik dat vinden? Nou, dan kijk je op peoplepower.radio. Daar vind je niet alleen een uitgebreid artikel over deze aflevering, geschreven door AI natuurlijk. Dat doe ik natuurlijk allemaal niet zelf meer. Maar je vindt ook AI Power, dus als je nog vragen hebt aan Rini, dan kun je ook gewoon via de chatbot, kun je gewoon vragen stellen aan deze aflevering en overigens aan alle 643 andere afleveringen. Ja, dan doe je de voordeel mee.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): En als je dan nog vragen hebt, mag je me ook nog bellen.

Glenn van der Burg (host): Ja, dat kan ook altijd. Appen, sms'en, faxen.

Rini van Solingen (CTO emagine, hoogleraar TU Delft): Precies.

Glenn van der Burg (host): Alle lijnen staan open. Rini, dank je wel. Graag gelukt. Super leuk dat je er was. Volgende keer wat sneller. Volgens mij was het veel te lang geleden. En jij, dankjewel voor het luisteren. We zijn er het volgende uur weer. Dus als je live aan het luisteren bent, laat een bek aanstaan. En als je de podcast luistert, tot de volgende.

New Business Radio (omroeper): Hoe kan jouw organisatie verbeteren? Hoe zorg je voor collega's die gelukkiger zijn? En hoe geef je zelf vorm aan je carrière? Je hoort het allemaal op het podcastkanaal New Business Radio Work. Met wetenschappelijke inzichten en de beste praktijkvoordeelden. Check je favoriete podcastplatform en abonneer je op New Business Radio Work!